O‘zbekistonda aholi omonatlari bo‘yicha stavkalar so‘nggi besh yildagi eng past darajaga tushdi
Oʻzbekistonda 2026-yilning iyun oyida jismoniy shaxslarning soʻmdagi omonatlari boʻyicha oʻrtacha foiz stavkasi 19,2 foizni tashkil etib, 2021-yil martidan buyon eng past darajaga tushdi. Shu bilan birga, milliy valyutadagi barcha depozitlar boʻyicha oʻrtacha stavka may oyidagi 17,1 foizdan 17,6 foizgacha oshdi. Bu haqda Markaziy bank maʼlum qildi.
Bu fevral oyidan buyon qayd etilgan ilk oʻsish boʻldi. Biroq shunga qaramay, soʻmdagi depozitlarning oʻrtacha nominal daromadliligi oʻtgan yil iyuniga nisbatan 2,2 foiz bandga past boʻlib qolmoqda. Oʻshanda oʻrtacha stavka 19,7 foizni tashkil etgan.
Qisqa muddatli, yaʼni bir yilgacha boʻlgan depozitlar boʻyicha stavka bir oy ichida 14,7 foizdan 15,4 foizgacha koʻtarildi. Biroq bu ham oʻtgan yilga nisbatan 3,4 foiz bandga past. Bir yildan ortiq muddatli omonatlar boʻyicha oʻrtacha daromadlilik esa deyarli oʻzgarmay, 18,1 foizni tashkil etdi.
Aholi omonatlari
Jismoniy shaxslarning soʻmdagi depozitlari boʻyicha oʻrtacha stavka iyun oyida 19,2 foizni tashkil etdi. Bu may oyiga nisbatan 0,4 foiz bandga, oʻtgan yilga nisbatan esa 2,1 foiz bandga kam boʻlib, 2021-yil martidan beri eng past koʻrsatkich hisoblanadi.
Eng katta pasayish qisqa muddatli omonatlarda kuzatildi. Bir yilgacha boʻlgan depozitlar boʻyicha stavka 17,4 foizdan 16,6 foizgacha tushdi. Uzoq muddatli omonatlar boʻyicha esa banklar oʻrtacha 19,6 foiz taklif qildi. Bu may oyidagi 19,9 foiz va oʻtgan yilgi 21,5 foizdan past.
Valyutadagi omonatlar
Xorijiy valyutadagi depozitlar boʻyicha oʻrtacha stavka may oyidagi 5,5 foizdan iyunda 4,5 foizgacha pasaydi. Pasayish asosan qisqa muddatli omonatlar hisobiga yuz berdi — ular boʻyicha daromadlilik 5,4 foizdan 3 foizgacha tushdi.
Aholining valyutadagi omonatlari boʻyicha oʻrtacha stavka 5,3 foizni tashkil etdi va deyarli oʻzgarmadi. Yuridik shaxslarning valyutadagi depozitlari boʻyicha oʻrtacha daromadlilik esa 5,6 foizdan 3,8 foizgacha kamaydi.
Biznes depozitlari
Yuridik shaxslarning soʻmdagi depozitlari boʻyicha oʻrtacha stavka iyun oyida 15,2 foizdan 15,3 foizgacha oshdi. Biroq bu koʻrsatkich ham oʻtgan yil iyuniga nisbatan 2,6 foiz bandga past. Bir yilgacha boʻlgan korporativ depozitlar daromadliligi 14,8 foizgacha koʻtarilgan boʻlsa, uzoq muddatli depozitlar boʻyicha stavka 15,9 foizdan 15,5 foizgacha pasaydi.
Real daromadlilik
Inflyatsion kutilmalar hisobga olingan holda, aholining soʻmdagi omonatlari boʻyicha real daromadlilik iyun oyida 8,3 foizni tashkil etdi. Bu may oyiga nisbatan biroz pasaygan boʻlsa-da, oʻtgan yil iyuniga qaraganda 1,1 foiz bandga yuqori.
Yuridik shaxslar depozitlari boʻyicha real stavka 4,9 foizgacha oshdi, biroq oʻtgan yilga nisbatan hanuz pastligicha qolmoqda.
Eslatib oʻtamiz, iyun oyida soʻmdagi kreditlar boʻyicha oʻrtacha stavka ham pasayib, 21,6 foizni tashkil etdi. Biznes uchun kreditlar 21,8 foizgacha arzonlashib, 2023-yil oktabridan buyon eng past darajaga tushgan, aholi uchun kredit stavkalari esa biroz oshgan.
