Tramp tahdidlaridan so‘ng AQSh va Daniya Grenlandiya xavfsizligi bo‘yicha yangi kelishuvga erishdi

Vashington, Kopengagen va Nuk o‘rtasidagi ushbu kelishuv BMT Bosh Assambleyasi doirasida rasman imzolanishi kutilmoqda. Trampning ta’kidlashicha, yangi hujjat AQShga orol xavfsizligi va harbiy ehtiyojlari ustidan “doimiy nazorat” imkoniyatini beradi. Shuningdek, kelishuv qoidalariga ko‘ra, AQShning yozma ruxsatisiz Rossiya va Xitoy kabi davlatlar Grenlandiyada harbiy mavjudlikni saqlay olmaydi hamda strategik investitsiyalar kirita olmaydi.
Olingan ma’lumotlarga ko‘ra, Vashington orolda qo‘shimcha harbiy obektlar barpo etish, ulardan doimiy foydalanish va havo hududidan erkin foydalanish huquqlariga ega bo‘ladi. Tramp ushbu hudud Rossiya hamda Xitoydan keladigan raketa xavfini qaytarishga mo‘ljallangan “Golden Dome” mudofaa tizimi uchun g‘oyat muhimligini aytgan. Shu bilan birga, orol zamonaviy texnologiyalar uchun zarur bo‘lgan nodir yer metallarining boy zaxiralariga ega.
Daniya bosh vaziri Mette Frederiksen va Grenlandiya rasmiylari kelishuv barcha taraflar manfaatiga mos kelishini ta’kidlashgan. Mahalliy siyosatchilar orolning suvereniteti va o‘zini o‘zi boshqarish huquqi saqlanib qolishini asosiy shart sifatida ko‘rishmoqda. Biroq hujjatning to‘liq matni e’lon qilinmagani sababli, uning 1951-yilda imzolangan amaldagi harbiy bitimdan qanday farq qilishi hozircha noma’lumligicha qolmoqda.







