Na’matakdagi 48 ta yangi modda: ulardan biri miya ösmasiga qarşi ta’sir körsatişi mumkin

Olimlar na’matak tarkibidan miya ösmasi hujayralariga ta’sir qilişi mumkin bölgan moddani aniqladi. Tadqiqotda ilk bor bosim ostidagi karbonat angidrid yordamida na’matakning uç turi örganildi. Natijada jami 283 ta kimyoviy birikma topildi, ularning 48 tasi bu ösimlikda ilk bor qayd etildi.
Olimlar na’matakning uç turini — ignali (Rosa acicularis), tömtoq bargli (Rosa amblyotis) va ajinli (Rosa rugosa) na’matakni örgandi. Har bir tur uçun 50–70 daraja harorat va 200–250 atmosfera bosimi eng samarali şaroit deb topildi. Mevalarni Vavilov nomidagi Butunrossiya ösimlikşunoslik instituti olimlari 2023–2024-yillarda Kamçatkada yiğgan.
Aniqlangan moddalar orasida yatseozidin ham bor. Ilmiy tadqiqotlarda u miya ösmasining eng köp uçraydigan va agressiv turi — multiformali glioblastoma hujayralarini yöq qilişi mumkinligi körsatilgan. Na’matakda topilgan sirsiliol esa teri va yöğon içak saratoni, şuningdek, osteosarkoma rivojlanişiga qarşi ta’sir körsatişi mumkin.
Olimlarning hisob-kitobiga köra, na’matakning bir porsiyasida ajratib oliş mumkin bölgan foydali moddalar uluşi taxminan 6,5 foizni taşkil etadi. Ignali na’matakda boşqa ikki turda uçramagan 84 ta birikma topildi, uç turning kimyoviy tarkibi esa özaro faqat 22 foizga mos keldi.
- #Na’matak









